Κανονισμός Λειτουργίας
του Κέντρου Συμβουλευτικής και Ψυχολογικής Υποστήριξης (ΚεΣυΨΥ) του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου (ΕΑΠ)

Εισαγωγή

Η ψυχολογική συμβουλευτική αποτελεί εφαρμοσμένο κλάδο της ψυχολογικής επιστήμης. Στόχο της αποτελεί η προσφορά ευκαιριών σε άτομα, ζευγάρια, οικογένειες και ομάδες, προκειμένου να αναπτύξουν δυνατότητες, που θα τα βοηθήσουν να ζήσουν με ένα τρόπο πιο λειτουργικό και πιο ικανοποιητικό για τα ίδια. Οι στόχοι της συμβουλευτικής διαφέρουν, σύμφωνα με τις ανάγκες του/της εκάστοτε συμβουλευόμενου/ης, και αναλόγως του πλαισίου, στο οποίο προσφέρεται. Η πανεπιστημιακή συμβουλευτική αποτελεί κλάδο της συμβουλευτικής, που εστιάζει σε θέματα που επηρεάζουν, άμεσα ή έμμεσα, τη φοίτηση στο εκάστοτε πανεπιστημιακό ίδρυμα, αλλά και σε θέματα λειτουργίας του Ιδρύματος, τα οποία επηρεάζουν άμεσα ή έμμεσα την ομαλή λειτουργία του.

Η ψυχολογική συμβουλευτική είναι, κατά κανόνα, πιο συνοπτική από την ψυχοθεραπεία, τόσο ως προς τη διάρκεια, όσο και ως προς τη στόχευσή της, αφού συνήθως εστιάζει σε ένα συγκεκριμένο και προσδιορισμένο, υποκλινικής σημασίας πρόβλημα, που ο/η εκάστοτε ενδιαφερόμενος/η προσδοκά σε βοήθεια για να το επιλύσει, προσερχόμενος/η σε ψυχολογική συμβουλευτική. Κατά συνέπεια, στόχος της συμβουλευτικής είναι να βοηθήσει το άτομο/τα άτομα να αναπτύξουν δεξιότητες επίλυσης προβλημάτων και διαχείρισης κρίσεων στην καθημερινή ζωή και, κατά συνέπεια, να μάθουν να βοηθούν τον εαυτό τους, κινούμενα με αυτοσεβασμό ως προς την ταυτότητά τους, τις αξίες, τις δεξιότητες και τις ικανότητές τους.

Η σχέση που αναπτύσσεται μεταξύ ψυχολόγου-συμβούλου και συμβουλευόμενου/ης είναι ισότιμη και συνεργατική και διέπεται εξαρχής από πλήρη αποδοχή του/της συμβουλευόμενου/ης από τον/την ψυχολόγο-σύμβουλο, καθώς και από εμπιστευτικότητα, προκειμένου να αναπτυχθεί αίσθημα ασφάλειας και ενσυναίσθησης.

 

Άρθρο 1ο

Στόχοι

Βασικοί στόχοι του ΚεΣυΨΥ είναι:
(α) Να παρέχει δωρεάν υπηρεσιών ενημέρωσης, ψυχολογικής υποστήριξης και συμβουλευτικής σε όλα τα εν ενεργεία μέλη της κοινότητας του ΕΑΠ (φοιτητές/ριες, διοικητικό και εκπαιδευτικό προσωπικό), που αντιμετωπίζουν περιστασιακές δυσκολίες σε μαθησιακά, προσωπικά και εκπαιδευτικά ζητήματα, όπως εκδηλώσεις άγχους και στρες (π.χ. μειωμένη απόδοση, έλλειψη ενδιαφέροντος, σωματικές εκδηλώσεις με ψυχολογικά αίτια, προβλήματα απομόνωσης), δυσκολίες προσαρμογής στις συνθήκες σπουδών, προβλήματα ή δυσκολίες στις σχέσεις (π.χ. με φίλους/ες, συμφοιτητές/ριες, οικογένεια, σύντροφο), προβλήματα διαχείρισης χρόνου, λήψης αποφάσεων, αδυναμίας συγκέντρωσης, αναβλητικότητας, μειωμένης απόδοσης, έλλειψης ενδιαφέροντος κ.α.

(β) Να συμβάλει στον τομέα της πληροφόρησης σε θέματα ψυχικής υγείας και διαπροσωπικής επικοινωνίας (π.χ. με την μορφή έντυπης ή ηλεκτρονικής ενημέρωσης για διάφορα θέματα), να επικουρεί το έργο του Ε.Α.Π. και να υποστηρίζει τις σπουδές φοιτητών/ριών με αναπηρία, να διενεργεί μελέτες και να αναπτύσσει ενημερωτικές δραστηριότητες (π.χ. διεξαγωγή βιωματικών σεμιναρίων) με στόχο την ενημέρωση των μελών της κοινότητας του Ιδρύματος, για θέματα που τα αφορούν, σε διάφορες εκφάνσεις της ζωής τους (ψυχικής υγείας, εργασιακά, κοινωνικά κ.λπ.), κ.α.

(γ) Να διεξάγει διαρκείς ανώνυμες εκτιμήσεις των αναγκών του φοιτητικού πληθυσμού.

(δ) Να συμμετέχει σε συνέδρια, ημερίδες κ.λπ., παρουσιάζοντας το ερευνητικό και παρεμβατικό του έργο και να συνεργάζεται με άλλα Συμβουλευτικά Κέντρα Πανεπιστημίων, καθώς και με άλλες σχετικές υπηρεσίες, στην Ελλάδα και το εξωτερικό, με στόχο τη διαρκή βελτίωση των παρεχόμενων υπηρεσιών του, αλλά και την προβολή του έργου του.

(ε) Να αναλαμβάνει πρωτοβουλίες και να αναπτύσσει προγράμματα για την καλύτερη προσαρμογή και τη διευκόλυνση των φοιτητών με αναπηρίες.

Απώτερος σκοπός του ΚεΣυΨΥ είναι να συμβάλλει διαρκώς και αποτελεσματικά στην βελτίωση της ποιότητας ζωής των αποδεκτών των υπηρεσιών του.

Άρθρο 2ο

Προσφερόμενες υπηρεσίες

Το ΚεΣυΨΥ αποτελεί σημείο αναφοράς, τόσο για τους φοιτητές, όσο και για το διοικητικό και ακαδημαϊκό προσωπικό του Πανεπιστημίου. Οι προσφερόμενες υπηρεσίες αφορούν σε:

(α) Ατομική συμβουλευτική: Διαδικασία που περιλαμβάνει μια σειρά από ατομικά διενεργούμενες συνεδρίες, ανάμεσα σε έναν/μία σύμβουλο και έναν/μία συμβουλευόμενο/η. Πραγματοποιείται είτε δια ζώσης (δηλ. στα γραφεία του ΕΑΠ σε Αθήνα και Πάτρα), είτε μέσω τηλεδιάσκεψης (διαδικτυακή συμβουλευτική). Η ατομική συμβουλευτική πραγματοποιείται σε συνεδρίες των 50 λεπτών. Λόγω της φύσης της υποστηρικτικής διαδικασίας που έχει τη δυνατότητα να προσφέρει το ΚεΣυΨΥ, ο αριθμός των συνεδριών που μπορεί να παράσχει στον/στην εκάστοτε συμβουλευόμενο/η ανέρχεται σε 6 (έξι) συνολικά, οι οποίες πραγματοποιούνται ανά μια ή δυο εβδομάδες. Η ατομική συμβουλευτική αποσκοπεί στο να παρέχει συμβουλευτική και ψυχολογική υποστήριξη στον/στη συμβουλευόμενο/η, για οποιοδήποτε πρόβλημα τον/την απασχολεί, σε προσωπικό, επαγγελματικό, ακαδημαϊκό ή κοινωνικό επίπεδο.

Αρχή της συνεργασίας μεταξύ ψυχολόγου-συμβούλου και συμβουλευόμενου/ης αποτελεί η συναίνεση με τους όρους διεξαγωγής των συνεδριών (που επισυνάπτονται στο ηλεκτρονικό μήνυμα επιβεβαίωσης έναρξης της ψυχολογικής συμβουλευτικής, στους/στις υποψήφιους/ες συμβουλευόμενους/ες), οι οποίοι/ες προσδιορίζουν το πλαίσιο της συνεργασίας, τόσο για τις συνεδρίες που πραγματοποιούνται στα γραφεία του ΚεΣυΨΥ, όσο και για τις συνεδρίες που πραγματοποιούνται μέσω τηλεδιάσκεψης. Ο/Η σύμβουλος, κατά την πρώτη συνεδρία, ενημερώνει τον/την ενδιαφερόμενο/η για τη συμβουλευτική διαδικασία και για το τι πρόκειται να ακολουθήσει. Αποτελεί, ανά πάσα στιγμή καθ’ όλη τη διάρκεια της συμβουλευτικής παρέμβασης, απόφαση του/της ενδιαφερόμενου/ης, το αν θα συνεχίσει σε επόμενες συνεδρίες, ή όχι.

Η συνεδρία μέσω τηλεδιάσκεψης (διαδικτυακή συμβουλευτική) ακολουθεί την ίδια μορφή και μεθοδολογία με την ατομική συμβουλευτική που πραγματοποιείται στα γραφεία του ΚεΣυΨΥ. Απαραίτητη προϋπόθεση για την πραγματοποίηση συνεδρίας μέσω τηλεδιάσκεψης είναι η αποδοχή των όρων διεξαγωγής συνεδριών, οι οποίοι ανακοινώνονται στον/την ενδιαφερόμενο/η πριν την πρώτη συνεδρία, και η συμπλήρωση του ατομικού ιστορικού ηλεκτρονικά, κατ’ αναλογία του πρωτοκόλλου που τηρείται και για τις διά ζώσης υπηρεσίες (ατομικές ή ομαδικές).

Η διαδικασία της εκκίνησης μιας ψυχολογικής συμβουλευτικής παρέμβασης ξεκινά όταν η υπηρεσία λάβει συμπληρωμένο από τον ίδιο τον/την ενδιαφερόμενο/η τη σχετική ηλεκτρονική φόρμα, που βρίσκεται αναρτημένη στον διαδικτυακό τόπο του ΚεΣυΨΥ. Ακολουθεί υποχρεωτικά τηλεφωνική επικοινωνία με τον/την ενδιαφερόμενο/η, μέσω της οποίας συμφωνείται η ημερομηνία έναρξης των συνεδριών. Στην επικοινωνία με τους ενδιαφερόμενους, προκειμένου να ξεκινήσει η ψυχολογική συμβουλευτική, τηρείται αυστηρή σειρά προτεραιότητας, βάσει της ημερομηνίας υποβολής του σχετικού αιτήματος, μέσω της ηλεκτρονικής φόρμας συμμετοχής.

Σε περίπτωση αναβολής ή ακύρωσης προγραμματισμένης ατομικής (δια ζώσης ή μέσω τηλεδιάσκεψης) συνεδρίας, ο/η ενδιαφερόμενος/η υποχρεούται να ενημερώνει τουλάχιστον 24 ώρες νωρίτερα για την ακύρωση, με αποστολή e-mail προς το εκάστοτε αρμόδιο γραφείο (Αθήνας ή Πάτρας).

(β) Συμβουλευτική σε ομάδα: Οι ομάδες συστήνονται μετά την εκδήλωση ενδιαφέροντος ικανού αριθμού ατόμων (4 έως 8) για συμμετοχή σε αυτές.

Μέσω της δυναμικής της ομάδας, έτσι όπως αυτή εκφράζεται από την αλληλεπίδραση των μελών της, δημιουργείται μια αυθεντική ανθρώπινη εμπειρία επικοινωνίας. Αποτελεί στόχο της ομαδικής συμβουλευτικής, για κάθε μέλος της ομάδας, το να μάθει τρόπους να επικοινωνεί αποτελεσματικότερα με τον εαυτό του, αλλά και με τους γύρω του. Με την καθοδήγηση του/των συντονιστή/ών της ομάδας, τα μέλη βλέπουν δικά τους προβλήματα να εκφράζονται και από άλλα μέλη, το πρόβλημά τους «καθρεφτίζεται» από κάποιον άλλο, κι έτσι προσεγγίζουν την αυτογνωσία, την προσωπική ωρίμανση και την αυτοβελτίωση. Σκοπός των ομάδων συμβουλευτικής είναι τα μέλη τους να ανακαλύψουν και να υιοθετήσουν πιο λειτουργικούς και αποτελεσματικούς τρόπους διαχείρισης των καταστάσεων που τα δυσκολεύουν στην καθημερινή τους ζωή, σε προσωπικό, διαπροσωπικό, επαγγελματικό, κοινωνικό και ακαδημαϊκό επίπεδο.

Για την πραγματοποίηση συνεδριών ομαδικής συμβουλευτικής, συμφωνούνται μεταξύ του/της συμβούλου και του/της συμβουλευόμενου/ης μέλους της ομάδας τα ακόλουθα:

  • Ο χώρος που διεξάγονται οι συνεδρίες είναι το γραφείο που χρησιμοποιείται από το ΚεΣυΨΥ του ΕΑΠ (Αθήνα ή Πάτρα). Συνεδρίες εκτός του γραφείου δεν πραγματοποιούνται. Ο χώρος των συνεδριών είναι σταθερός, έτσι ώστε τα μέλη των ομάδων να αισθάνονται οικειότητα και ασφάλεια.
  • Ο χρόνος (ημέρα και ώρα) που ορίζονται οι συναντήσεις της ομάδας είναι συγκεκριμένος και αποφασίζεται από τον/την συντονιστή/συντονίστριά της, ενώ τα μέλη ενημερώνονται σχετικά με αυτόν πριν από την πρώτη συνάντηση της ομάδας. Η συμμετοχή των μελών σε αυτήν, υπονοεί την συμφωνία τους ως προς την παρουσία τους, την προκαθορισμένη ημέρα και ώρα.
  • Η συχνότητα των ομαδικών συνεδριών στο ΚεΣυΨΥ ορίζεται κατά κανόνα σε μια (1) φορά την εβδομάδα.
  • Η διάρκεια της ομαδικής συνεδρίας ορίζεται στα 90 λεπτά. Ο αριθμός των ομαδικών συνεδριών στο ΚεΣυΨΥ δεν υπερβαίνει τις δέκα (10) ανά ομάδα συμβουλευτικής, λόγω της φύσης της υπηρεσίας (συμβουλευτικό και όχι ψυχοθεραπευτικό πλαίσιο) και του όγκου των αιτημάτων που λαμβάνει.
  • Απουσίες από τις ομαδικές συνεδρίες επιτρέπονται μόνο για πολύ σοβαρούς λόγους, και αναμένεται η σχετική ενημέρωση του συντονιστή/της συντονίστριας της ομάδας, τουλάχιστον 24 ώρες πριν, από το μέλος που πρόκειται να λείψει, πλην απροόπτων περιπτώσεων.
  • Ο χρόνος των συνεδριών δεν παρατείνεται, αν καθυστερήσει λόγω υπαιτιότητας των μελών της η έναρξή της.
  • Κατά τη διάρκεια της συνεδρίας απαγορεύεται το κάπνισμα, το φαγητό και η χρήση κινητού τηλεφώνου, εκτός κι αν υφίσταται σοβαρός λόγος, για τον οποίο χρειάζεται να έχετε το τηλέφωνό σας ανοιχτό. Εάν συμβαίνει κάτι τέτοιο, οφείλετε να ενημερώνετε τον/την σύμβουλο από την αρχή της συνεδρίας.
  • Η συμμετοχή σε ομαδικές συνεδρίες δεν πραγματοποιείται υπό την επήρεια τοξικών ουσιών ή αλκοόλ.
  • Οι συνεδρίες διέπονται από τους κανόνες δεοντολογίας που ισχύουν στις δομές ψυχικής υγείας (π.χ. απόρρητο των πληροφοριών που παρέχονται, ανωνυμία του/της συμβουλευόμενου/ης). Η μόνη περίπτωση άρσης του απορρήτου είναι εάν ο/η σύμβουλος κρίνει πως υπάρχει κίνδυνος για τη ζωή ή τη σωματική ακεραιότητα του/της συμβουλευόμενου/ης ή άλλου προσώπου. Η ομάδα ενημερώνεται για την άρση του απορρήτου. Με τον ίδιο τρόπο δεσμεύονται και τα μέλη της ομάδας (α) ότι δεν θα συμμετάσχουν σε ομάδα, μέλος/η της οποίας γνωρίζουν από πριν, (β) ότι δεν θα κοινοποιούν οποιαδήποτε προσωπική πληροφορία άλλου μέλους έρθει σε γνώση τους, κατά τη διάρκεια της ομαδικής συμβουλευτικής, που να αφορά είτε το ίδιο το πρόσωπο, είτε άλλο πρόσωπο που το ίδιο έχει αναφέρει, (γ) ότι θα σεβαστούν τη διαφορετικότητα των υπολοίπων μελών και συντονιστών/ριων της ομάδας ως προς τη φυλή, τη θρησκεία, την ηλικία, το φύλο, το σεξουαλικό προσανατολισμό, την ταυτότητα φύλου και τη φυσική εμφάνισή τους και (δ) ότι δεν θα αναπτύξουν προσωπική ή σεξουαλική σχέση με άλλο μέλος/άλλα μέλη της ομάδας, καθ’ όλη τη διάρκεια της λειτουργίας της.
  • Η κατά οποιονδήποτε τρόπο εγγραφή μέρους ή ολόκληρης της συνεδρίας (βίντεο, εικόνα ή ηχητική) δεν επιτρέπεται. Ο όρος αποσκοπεί στην προστασία των προσωπικών δεδομένων και του απορρήτου που διέπει την παροχή ψυχολογικών υπηρεσιών.
  • Η συνέπεια τήρησης των παραπάνω όρων από όλα τα μέλη της συμβάλλει σημαντικά στην επιτυχία της ομαδικής συμβουλευτικής διαδικασίας, για όλα τα μέλη της ομάδας.
  • Παρέκκλιση από τους όρους που προαναφέρθηκαν, από ένα ή περισσότερα μέλη της ομάδας, δίνει το δικαίωμα στον/την σύμβουλο να προχωρήσει σε άμεση διακοπή της συμμετοχής τους στην ομάδα.

Η επιλογή για συμμετοχή σε ομαδικές συνεδρίες συμβουλευτικής, εκδηλώνεται με την συμπληρώνει από κάθε ενδιαφερόμενο/η του σχετικού ηλεκτρονικού έντυπου, που είναι αναρτημένο στον διαδικτυακό χώρο του ΚεΣυΨΥ.

(γ) Υπηρεσίες τηλεσυμβουλευτικής, στις οποίες ο/η ενδιαφερόμενος/η απευθύνει ηλεκτρονικό μήνυμα μέσω της σχετικής φόρμας στην ιστοσελίδα του ΚεΣυΨΥ, για ένα συγκεκριμένο θέμα που τον/την απασχολεί, δίνοντας πληροφορίες και γράφοντας την ερώτησή του, με αναλυτικό και πλήρως κατανοητό τρόπο, στο σχετικό πεδίο. Στα μηνύματα απαντούν αποκλειστικά και μόνον οι σύμβουλοι του ΚεΣυΨΥ, ενώ καλύπτονται και αυτά από τον κώδικα εμπιστευτικότητας των υπηρεσιών του ΚεΣυΨΥ.

Καταβάλλεται κάθε δυνατή προσπάθεια, ώστε να ικανοποιούνται όλα τα μηνύματα εντός δύο (2) ημερών από την λήψη τους. Δεν δίνεται δυνατότητα πολλαπλών μηνυμάτων (δηλαδή μιας γραπτής ηλεκτρονικής «συζήτησης»), αλλά αντίθετα οι συμβουλευόμενοι/ες, εάν δεν ικανοποιηθούν ως προς το ερώτημά τους από την απάντηση του/της συμβούλου, παροτρύνονται να επικοινωνήσουν εκ νέου, συμπληρώνοντας σχετικό αίτημα για ατομική συμβουλευτική στην διαδικτυακή φόρμα του ΚεΣυΨΥ, ώστε να συζητήσουν σφαιρικότερα το θέμα που τους απασχολεί, είτε πραγματοποιώντας συνεδρία σε κάποιο από το γραφεία του ΚεΣυΨΥ, είτε μέσω τηλεδιάσκεψης, με έναν/μία από τους/τις συμβούλους του ΚεΣυΨΥ.

(δ) Εργαστήρια ειδικού ενδιαφέροντος, δηλαδή ομάδες που συστήνονται για ορισμένη διάρκεια, έχουν ένα ορισμένο θέμα και αποσκοπούν στη μάθηση, μέσω της χρήσης αλληλεπιδραστικών μορφών εκπαίδευσης. Τα εργαστήρια πραγματοποιούνται τόσο στην Αθήνα και την Πάτρα, όσο και σε άλλες Πύλες- Πόλους του Ε.Α.Π. ανά την Ελλάδα, ανάλογα με το ενδιαφέρον που θα εκδηλωθεί. Η θεματολογία των εργαστηρίων διαμορφώνεται σύμφωνα με τις ανάγκες των ενδιαφερομένων, έτσι όπως αυτές θα προκύπτουν, είτε από τις ατομικές/ομαδικές συνεδρίες, είτε από τα αιτήματα, που θα λαμβάνει το ΚεΣυΨΥ. Η ενημέρωση για τα εργαστήρια θα πραγματοποιείται μέσω της ιστοσελίδας του ΚεΣυΨΥ, στην ενότητα των ανακοινώσεων, ενώ για να εκδηλώσει κάποιος ενδιαφέρον για συμμετοχή, θα πρέπει να συμπληρώσει την σχετική ηλεκτρονική αίτηση.

Άρθρο 3ο

Κριτήρια

Οι δραστηριότητες του ΚεΣυΨΥ πληρούν τα ακόλουθα κριτήρια:

  • Η αποτελεσματικότητα των υπηρεσιών του Κέντρου αξιολογείται διαρκώς μέσω ειδικής φόρμας, την οποία συμπληρώνουν όσοι/ες χρήστες της υπηρεσίας έχουν ολοκληρώσει οποιασδήποτε μορφής συμβουλευτική διαδικασία. Πρόσβαση στα δεδομένα των απαντήσεων των αξιολογήσεων, όπως και στις σχετικές αναφορές προς την Δ.Ε. του Ε.Α.Π., έχει αποκλειστικά ο Επιστημονικά Υπεύθυνος του ΚεΣυΨΥ.
  • Το προσωπικό του Κέντρου πρέπει να έχει την κατάλληλη εκπαίδευση για να ανταποκρίνεται στις ανάγκες του ρόλου του απέναντι στην πανεπιστημιακή κοινότητα του Ε.Α.Π. Τα μέλη του προσωπικού πρέπει να είναι ελεύθερα από προκαταλήψεις όσον αφορά τη φυλή, τη θρησκεία, την ηλικία, το φύλο, το σεξουαλικό προσανατολισμό, την ταυτότητα φύλου και τη φυσική εμφάνιση των ενδιαφερομένων. Το προσωπικό του Κέντρου πρέπει να τηρεί απόλυτα τους κανόνες δεοντολογίας που προσδιορίζουν την άσκηση του επαγγέλματός του, κατά τη συνεργασία του με το ΚεΣυΨΥ.
  • Θεωρείται απαραίτητο οι Σύμβουλοι να διαθέτουν, να διατηρούν και να αναπτύσσουν τις προσωπικές τους δεξιότητες ψυχολογικής συμβουλευτικής. Αυτό συνεπάγεται την συνεχή ενημέρωση, εκπαίδευση, εποπτεία και συμβουλευτική υποστήριξη του ίδιου του Συμβούλου. Για τον λόγο αυτό, το έργο των συμβούλων-ψυχολόγων εποπτεύεται συνεχώς από εξειδικευμένο/η επόπτη/ρια, που είναι και ο/η ίδιος/α επαγγελματίας ψυχικής υγείας και δεσμεύεται από τους ίδιους κανόνες τήρησης της εμπιστευτικότητας, όπως και το προσωπικό που στελεχώνει το Κέντρο.

Άρθρο 4ο

Αρχές δεοντολογίας

Η διατήρηση και η άρση του απορρήτου στις ψυχοθεραπευτικές σχέσεις

Κάθε μέλος του προσωπικού του ΚεΣυΨΥ του ΕΑΠ είναι αδειούχος ψυχολόγος, που δεσμεύεται από τον κώδικα δεοντολογίας του επαγγέλματος, ώστε να σέβεται την αρχή της εχεμύθειας και της εμπιστευτικότητας. Αυτό σημαίνει ότι οι πληροφορίες που προκύπτουν αναφορικά με τον/την εκάστοτε συμβουλευόμενο/η, δεν αποκαλύπτονται από το προσωπικό του ΚεΣυΨΥ του ΕΑΠ σε οποιονδήποτε άλλο, εντός ή εκτός Ε.Α.Π., με εξαίρεση τον/την επόπτη/ρια της υπηρεσίας. Οι Σύμβουλοι πρέπει να λαμβάνουν όλα τα απαραίτητα μέτρα προστασίας του απορρήτου των πληροφοριών, που συλλέγουν μέσω της επαγγελματικής τους πρακτικής και να μην αποκαλύπτουν, σκόπιμα ή από αμέλεια, την ταυτότητα των συμβουλευόμενων σε τρίτα άτομα ή σε οργανισμούς.

Οι Σύμβουλοι από την πρώτη συνάντηση πληροφορούν τον/την συμβουλευόμενο/η, ότι οι πληροφορίες τις οποίες πρόκειται να μοιραστεί μαζί του/της στη διάρκεια των θεραπευτικών συναντήσεων, καλύπτονται από το καθεστώς της απόλυτης εχεμύθειας. Ο/Η συμβουλευόμενος/η πρέπει να διαβεβαιώνεται ότι οι πληροφορίες από τα προσωπικά του/της στοιχεία είναι καθαρά επαγγελματικές και ουδείς θα δύναται να έχει πρόσβαση σε αυτές χωρίς την γραπτή συγκατάθεσή του.

Οι μόνες εξαιρέσεις άρσης του αυστηρού κανόνα του απορρήτου μιας συμβουλευτικής διαδικασίας, σύμφωνα και με τα νομίμως προβλεπόμενα, ανάγονται στο ενδεχόμενο απειλής της σωματικής ακεραιότητας του ίδιου του/της συμβουλευόμενου/ης ή οποιουδήποτε τρίτου. Συγκεκριμένα:

  • Όταν απειλείται η ζωή του/της συμβουλευόμενου/ης. Εάν οι Σύμβουλοι έχουν σοβαρούς λόγους να πιστεύουν ότι η ζωή του/της συμβουλευόμενου/της διατρέχει σοβαρό κίνδυνο, δηλαδή όταν ο/η συμβουλευόμενος/η είναι σε θέση να ασκήσει φυσική βία στον εαυτό του και δεν ακολουθεί την προτεινόμενη για το πρόβλημα αυτό αγωγή, τότε οι Σύμβουλοι αρχικά ζητούν τη γνώμη ενός έμπειρου συναδέλφου τους και διατηρούν το δικαίωμα να αναφέρουν το περιστατικό σε αρμόδιο φορέα, στο νοσοκομείο ή στο πλησιέστερο προς τον/την συμβουλευόμενο/η συγγενικό πρόσωπο, το οποίο έχει τη δυνατότητα να τον προστατέψει.
  • Όταν απειλείται η ζωή ενός άλλου ανθρώπου. Εάν οι Σύμβουλοι έχουν σοβαρούς λόγους να πιστεύουν ότι υπάρχει απειλή για την άσκηση φυσικής βίας από τον/την συμβουλευόμενο/η, σε βάρος κάποιου άλλου ανθρώπου, ή όταν ο/η συμβουλευόμενος/η έχει ιστορικό βίαιης και επικίνδυνης συμπεριφοράς και αποτελεί, κατά την κρίση του/της Συμβούλου, σοβαρή απειλή για άλλους ανθρώπους, τότε ίσως οι Σύμβουλοι να χρειαστεί να λάβουν μέτρα πρόνοιας (όπως να επικοινωνήσουν με τον άνθρωπο ή τους ανθρώπους που κινδυνεύουν, ή ακόμα και να ζητήσουν τον περιορισμό του/της συμβουλευόμενου/ης) για να μην απειληθεί η ζωή, η υγεία, η ασφάλεια ή η σωματική ακεραιότητα άλλων ανθρώπων.

Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι οι προαναφερθείσες εξαιρέσεις στους κανόνες εχεμύθειας των ψυχολογικών υπηρεσιών αποτελούν εξαιρετικά σπάνια γεγονότα. Στις προαναφερθείσες περιπτώσεις, στις οποίες θεωρείται απολύτως επιβεβλημένο να παραβιαστεί η επαγγελματική εχεμύθεια των προσωπικών δεδομένων του/της συμβουλευόμενου/ης, απελευθερώνονται αποκλειστικά εκείνες και μόνον οι πληροφορίες, που θεωρούνται απολύτως αναγκαίες για την προστασία του/της συμβουλευόμενου/ης, ή των άλλων ανθρώπων, και όχι κατ’ ανάγκη το πλήρες ιστορικό του ατόμου, ή άσχετες με τον άμεσο κίνδυνο πληροφορίες.

Ασφάλεια του απορρήτου των συμβουλευόμενων

Τα τηλεφωνικά μηνύματα, σημειώματα και πάσης φύσεως επικοινωνία μεταξύ Συμβούλων και συμβουλευόμενων προστατεύονται και δεν εκτίθενται σε μέρη, όπου δύνανται να έχουν πρόσβαση, καθ’ οιονδήποτε τρόπο, μη αρμόδια άτομα.

Το γραφείο του/της Συμβούλου πρέπει να έχει την κατάλληλη ηχομόνωση, ώστε να διαφυλάσσεται το απόρρητο των συνεδριών.

Η δημοσίευση περιπτώσεων, ή οι πληροφορίες, που χρειάζεται να ανακοινωθούν για διδακτικούς ή για ερευνητικούς σκοπούς, δεν εκθέτουν με κανένα τρόπο την ταυτότητα του/της συμβουλευόμενου/ης.

Οι προσωπικές, εμπιστευτικές πληροφορίες, από τις οποίες ένα άτομο δύναται να αναγνωριστεί, δεν μεταφέρονται καθ’ οιονδήποτε τρόπο, παρά μόνο μετά από έγγραφη αδεία του/της συμβουλευόμενου/ης.

Είναι δυνατή η οπτικοακουστική ή φωτογραφική καταγραφή των συμβουλευόμενων, μόνο μετά από έγγραφη ρητή άδεια των ενδιαφερομένων, στους οποίους γνωστοποιούνται με ακρίβεια οι λόγοι των καταγραφών, όπως και οι ακριβείς συνθήκες πρόσβασης στα στοιχεία αυτά.

Λαμβάνονται όλα τα αναγκαία μέτρα για την περιφρούρηση της ασφάλειας όλων των αρχείων, συμπεριλαμβανομένων και αυτών που φυλάσσονται σε Η/Υ. Επίσης, φυλάσσεται με ασφάλεια όλο το προσωπικό υλικό των συμβουλευόμενων (σημειώσεις, ημερολόγια κλπ), που πιθανά να περιέχεται στους φακέλους τους.

Όταν δεν είναι δυνατό να υπάρχει πλήρης και απόλυτη ασφάλεια στην πρόσβαση των αρχείων, τότε γίνεται διάκριση στις πληροφορίες που καταχωρούνται σε αυτά.

Τέλος, λαμβάνονται όλες οι προφυλάξεις ώστε να εξασφαλιστεί ότι το προσωπικό το οποίο εργάζεται στον ίδιο χώρο με τους ψυχολόγους κατανοεί και σέβεται την ανάγκη για το απόρρητο των πληροφοριών.

Πληροφορίες προς τρίτους

Τα αρχεία πρέπει να είναι κλειδωμένα κατά τις ώρες που το Κέντρο δεν λειτουργεί και οι φάκελοι των συμβουλευόμενων ουδέποτε παραμένουν στους χώρους του Κέντρου εκτεθειμένοι στην κοινή θέα.

Ο ατομικός φάκελος του/της συμβουλευόμενου/ης αποτελεί επίσημο δημόσιο έγγραφο με νομική ισχύ στο δικαστήριο και η απώλεια του αποτελεί σοβαρό γεγονός, το οποίο θα πρέπει να αναφέρεται εγγράφως στις προϊστάμενες Πανεπιστημιακές αρχές.

Οι ηλεκτρονικοί υπολογιστές, στους οποίους φυλάσσονται ηλεκτρονικά αρχεία των συμβουλευόμενων, θα πρέπει να λειτουργούν με κωδικό πρόσβασης, γνωστό μόνο στους/στις Συμβούλους του Κέντρου.

Ουδεμία πληροφορία θα δίδεται τηλεφωνικά χωρίς την άδεια του/της συμβουλευόμενου/ης, ακόμη και αν ο ερωτών ισχυρίζεται ότι είναι συγγενής πρώτου βαθμού, ή συνάδελφος των συμβούλων επαγγελματίας ψυχικής υγείας. Προς τις Αστυνομικές αρχές πληροφορίες θα δίδονται μόνον στην σπάνια περίπτωση, όπου υπάρχει εισαγγελική εντολή. Προς Πανεπιστημιακούς φορείς και αρχές πληροφορίες θα δίδονται μόνον με τη γραπτή συγκατάθεση του/της συμβουλευόμενου/ης και σε περιπτώσεις στις οποίες ο/η συμβουλευόμενος/η παραπεμφθεί ακουσίως από τις πανεπιστημιακές αρχές, μέσω εισαγγελικής εντολής.

Η χρήση δεδομένων για ερευνητικούς σκοπούς θα πρέπει να συντάσσεται με τις εξαγγελίες του Helsinki. Δεν επιτρέπεται η χρήση του ονόματος του/της συμβουλευόμενου/ης στην έρευνα και κάθε λεπτομέρεια που θα είναι δυνατόν να αποκαλύψει άμεσα ή έμμεσα την ταυτότητα του/της συμβουλευόμενου/ης θα πρέπει να παραλλάσσεται.

Άρθρο 5ο

Επείγοντα περιστατικά

Το ΚεΣυΨΥ δεν προσφέρει υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης, που χρήζουν κλινικής αντιμετώπισης, και περιορίζεται αποκλειστικά σε υπηρεσίες παροχής ψυχολογικής συμβουλευτικής. Σε περίπτωση που προκύψει οποιοδήποτε έκτακτο περιστατικό, ενημερώνεται το Εθνικό Κέντρο Κοινωνικής Αλληλεγγύης (τηλ. αριθμός 197, 24ωρη λειτουργία), η Αστυνομία ή το ΕΚΑΒ, αναλόγως με την περίπτωση.

Σε περίπτωση που πρόκειται για άτομο που ήδη είναι συμβουλευόμενος/η και βρίσκεται σε κίνδυνο, και εφόσον κριθεί ότι υπάρχει απειλή, δίδεται αυστηρά κατά περίπτωση το τηλέφωνο επικοινωνίας των ψυχολόγων-συμβούλων, ή τους/της ζητείται να αποστείλει ένα ηλεκτρονικό μήνυμα επικοινωνίας, κατόπιν του οποίου επικοινωνούν μαζί του/της, το συντομότερο δυνατό.

Άρθρο 6ο

Επιστημονικός Υπεύθυνος και Επιστημονική Επιτροπή

Την Επιστημονική ευθύνη και εποπτεία του ΚεΣυΨΥ έχει ο/η Επιστημονικά Υπεύθυνος/η ο οποίος ορίζεται από την Διοικούσα Επιτροπή του Ε.Α.Π. και είναι μέλος ΔΕΠ του Ε.Α.Π. ή άλλου Πανεπιστημίου, σε αντικείμενο της Ψυχολογίας και κατά προτίμηση με σχετική εμπειρία ή/και εκπαίδευση στο πεδίο της συμβουλευτικής ψυχολογίας, ή άλλου εφαρμοσμένου κλάδου της ψυχολογίας, και είναι κάτοχος άδειας άσκησης επαγγέλματος ψυχολόγου.

Η Επιστημονική Επιτροπή αποτελείται από τον/την Επιστημονικό/ή Υπεύθυνο/η, τους/τις ψυχολόγους-συμβούλους του Κέντρου και τον/την επόπτη/ρια του συμβουλευτικού έργου, που παρέχουν οι ψυχολόγοι-σύμβουλοι. Ο ρόλος της Επιτροπής είναι συμβουλευτικός, εισηγητικός και εποπτικός, ενώ βασική δράση του αποτελεί και η έρευνα.

Συγκεκριμένα, το ΚεΣυΨΥ αποσκοπεί, σύμφωνα με το καταστατικό ίδρυσής του, στην διεξαγωγή ερευνών με θέματα που αφορούν στις ανάγκες, τα προβλήματα ή γενικότερα σε θέματα της νεανικής και μέσης ενήλικης ζωής, και της ζωής των φοιτητών/ριών του Ε.Α.Π. Στο πλαίσιο της ανάπτυξης ερευνητικής δραστηριότητας, το ΚεΣυΨΥ προσβλέπει στην παραγωγή πρωτότυπου ερευνητικού έργου και στη συνεπή εκπροσώπησή του σε επιστημονικά συνέδρια και ημερίδες με περιεχόμενο σχετικό με τους τομείς που προαναφέρθηκαν (συμβουλευτική ενηλίκων, συμβουλευτική φοιτητών, κ.λπ.)

Τα καθήκοντα του/της Επιστημονικού/ής Υπευθύνου/ης του ΚεΣυΨΥ είναι:

  • Εποπτεύει την επιστημονική εργασία των ψυχολόγων-συμβούλων του Κέντρου.
  • Εισηγείται στην Δ.Ε. του Ε.Α.Π. δράσεις ή μέτρα για την αντιμετώπιση ζητημάτων που άπτονται του πεδίου της ψυχολογίας και της ψυχικής υγείας.
  • Αξιολογεί σε τακτά χρονικά διαστήματα το έργο των συμβούλων και προτείνει δράσεις για την βελτίωση των παρεχόμενων υπηρεσιών.
  • Προγραμματίζει μαζί με τους/τις συμβούλους τις δραστηριότητες του Κέντρου σε ετήσια βάση.
  • Συντάσσει τον οικονομικό προγραμματισμό του Κέντρου.
  • Προγραμματίζει τις ερευνητικές δραστηριότητες του Κέντρου και εισηγείται ανάλογα στα αρμόδια όργανα του Ε.Α.Π.
  • Φροντίζει, από κοινού με τους/τις ψυχολόγους-συμβούλους του Κέντρου, για την πληροφόρηση της κοινότητας του Ε.Α.Π. σχετικά με το παρεχόμενο έργο.

Ο/Η Επιστημονικός/ή Υπεύθυνος/η δύναται να αναθέσει με έγγραφη δήλωσή του την άσκηση ορισμένων από τις αρμοδιότητες του, σε μέλος ή μέλη του προσωπικού, προσωρινά και για συγκεκριμένες ενέργειες.

Άρθρο 7ο

Οργάνωση και λειτουργία

Το ΚεΣυΨΥ λειτουργεί στην Πάτρα, στα κτίρια του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου και στην Αθήνα, στο κτίριο του Παραρτήματός του. Οι ψυχολόγοι-σύμβουλοι παρέχουν συμβουλευτικές υπηρεσίες καθημερινά, από τη Δευτέρα έως την Παρασκευή, με πρωινή και απογευματινή απασχόληση, προκειμένου να διευκολύνονται οι ενδιαφερόμενοι/ες με διαφορετικά ωράρια απασχόλησης.

Η συνάντηση με τους/τις ψυχολόγους-συμβούλους για ατομική συμβουλευτική γίνεται σε συγκεκριμένη ημέρα και ώρα, και μόνον μετά από σχετική προσυνεννόηση, η οποία ακολουθεί την υποβολή του αντίστοιχου ηλεκτρονικού αιτήματος από τον/την ενδιαφερόμενο/η.

Άρθρο 8ο

Στελέχωση

Το Κέντρο στελεχώνεται από ψυχολόγους που είναι κάτοχοι άδειας ασκήσεως επαγγέλματος και έχουν ολοκληρώσει πρακτική και θεωρητική εκπαίδευση μεταπτυχιακού επιπέδου στον τομέα της συμβουλευτικής ή της ψυχοθεραπείας. Τα μέλη του προσωπικού πρέπει να έχουν ισορροπημένα καθήκοντα, που παρέχουν τον αναγκαίο χρόνο για όλες τις πλευρές της επαγγελματικής τους λειτουργίας.

Τα μέλη του προσωπικού πρέπει να έχουν την ευκαιρία για συνεχή εποπτεία και συζήτηση περιστατικών, από πιο έμπειρους/ες συμβούλους. Για το σκοπό αυτό προβλέπεται εβδομαδιαία συνάντηση, είτε δια ζώσης, είτε μέσω τηλεδιάσκεψης, διάρκειας μιας ώρας, μεταξύ Συμβούλου και επόπτη/ριας.

Είναι επιθυμητό να δίδεται επιπρόσθετη εκπαίδευση στους/στις συμβούλους μέσω συμμετοχής σε ημερίδες, συνέδρια, σεμινάρια ή άλλες επιστημονικές δράσεις με στόχο τη συνεχή επαγγελματική τους εξέλιξη, η οποία είναι θεμελιώδους σημασίας για την παροχή αποτελεσματικών υπηρεσιών συμβουλευτικής. Θα πρέπει να είναι διαθέσιμοι οι αναγκαίοι χρηματικοί πόροι, ώστε να βοηθούν το προσωπικό, σε αυτές τις προσπάθειες. Οι ψυχολόγοι-σύμβουλοι πρέπει να είναι μέλη σε αντίστοιχους επαγγελματικούς οργανισμούς και να συμμετέχουν σε αυτούς.

Είναι σημαντικό, τα μέλη του προσωπικού να ενθαρρύνονται ώστε να συμμετέχουν σε δραστηριότητες του Πανεπιστημίου, σχετικές με το επάγγελμά τους.

Άρθρο 9ο

Συνεργασίες

Το ΚεΣυΨΥ του Ε.Α.Π. είναι διασυνδεδεμένο (ή μπορεί να διασυνδεθεί μελλοντικά), τόσο εσωτερικά, όσο και εξωτερικά, με παρεμφερείς στόχους και δράσεις υπηρεσίες.

Εσωτερικά, με τη Δομή Απασχόλησης και Σταδιοδρομίας και το Γραφείο Διασύνδεσης του Ε.Α.Π., καθώς και με τις λοιπές Υπηρεσίες του.

Εξωτερικά:

  • με άλλα συμβουλευτικά κέντρα φοιτητών, όπως αυτό του Χαροκοπείου Πανεπιστημίου, το οποίο διαθέτει μακρά εμπειρία στον συγκεκριμένο τομέα, και με το οποίο έχει υπογραφεί Μνημόνιο Συνεργασίας
  • με ειδικούς στο πεδίο της ψυχολογικής συμβουλευτικής
  • με ειδικές δομές ψυχικής υγείας για παραπομπή περιστατικών, όπως είναι οι πανεπιστημιακές ψυχιατρικές κλινικές, τα κοινοτικά κέντρα ψυχικής υγείας, καθώς και οι σχετικές υπηρεσίες των Δήμων, σε τοπικό επίπεδο.

Άρθρο 10ο

Γραμματειακή λειτουργία

Το σύνολο των διαδικασιών γραμματειακής λειτουργίας (ραντεβού, ενημέρωση, πληροφόρηση κ.λπ.) πραγματοποιούνται από τους/τις συμβούλους, είτε τηλεφωνικά, είτε ηλεκτρονικά, μέσω ειδικών φορμών στον δικτυακό χώρο του ΚεΣυΨΥ και του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου.

Την ενημέρωση του δικτυακού χώρου του ΚεΣυΨΥ, καθώς και την λειτουργία και ανανέωση των προφίλ στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, αναλαμβάνουν οι σύμβουλοι του ΚεΣυΨΥ.

Άρθρο 11ο

Γενικές Αρχές

Το Κέντρο πρέπει να είναι εύκολα προσβάσιμο για όλους τους φοιτητές, συμπεριλαμβανομένων και εκείνων με φυσικές αναπηρίες. Είναι απαραίτητο να υπάρχει ένας χώρος υποδοχής, για την άνετη και ιδιωτική αναμονή των φοιτητών.

Πρέπει να υπάρχει διαθέσιμος χώρος για την ατομική συνεδρία, όπως και αντίστοιχος για συνεδρίες ομαδικής συμβουλευτικής, καθώς και για τις επιστημονικές συναντήσεις του προσωπικού.

Πρέπει να υπάρχει ασφαλές, κλειδωμένο αρχείο, όπου πρέπει να κρατούνται με ασφάλεια όλοι οι φάκελοι των συμβουλευόμενων.

Πρέπει να διαθέτει τεχνικά υλικά απαραίτητα για την εργασία του απασχολούμενου προσωπικού του.

Πρέπει να διαθέτει πρόσβαση στα κατάλληλα ψυχομετρικά εργαλεία, προκειμένου να αξιολογεί τους/τις συμβουλευόμενους/ες αναλόγως προς τις ανάγκες τους και κατά την κλινική κρίση του συμβούλου.

Το Κέντρο πρέπει να διαθέτει επαρκείς διευκολύνσεις για ηχητικές-οπτικές καταγραφές και διευκολύνσεις άμεσης παρατήρησης για τη διεξαγωγή εκπαιδευτικών προγραμμάτων.

Το Κέντρο πρέπει να έχει τηλέφωνα, πρόσβαση σε τεχνολογία ηχητικής ή / και οπτικής (video) καταγραφής, αρχεία, και επίπλωση που δημιουργεί ένα χαλαρωτικό περιβάλλον για τους/τις συμβουλευόμενους/ες.

Το προσωπικό του Κέντρου πρέπει να έχει πρόσβαση σε Η/Υ και τεχνολογία, που θα υποστηρίζουν και θα διευκολύνουν τις τηλεδιασκέψεις, το χρονικό προγραμματισμό, την μαγνητοφώνηση, την αποθήκευση των δεδομένων και τη διαχείριση των αρχείων, την έρευνα και τις δραστηριότητες δημοσίευσης.

 

 

Ο Κανονισμός Λειτουργίας του Κέντρου Συμβουλευτικής και Ψυχολογικής Υποστήριξης (ΚεΣυΨΥ) του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου (ΕΑΠ) εγκρίθηκε από την Επιτροπή Δεοντολογίας και στη συνέχεια από την Διοικούσα Επιτροπή του ΕΑΠ στην υπ’ αρ. 306/11-07-2016 Συνεδρίαση της Δ.Ε. του ιδρύματος.